Bokser Roos Disch

Roos DischSterren aan het boksfirmament. Herinneringen aan onze grote boksers. “Roos Disch”, door Jan Liber. In: De Ring, 1e jaargang, nr. 18. 23 juni 1948

Er zijn heel wat jonge boksers geweest, die niet ,,mochten” van thuis en die zijn er nog altijd. Er was eens een tjjd, dat vele ernstige vaders hun zonen verboden te voetballen, die dat getrap tegen een balletje maar tijdverknoeien, onverstandig en ongezond vonden. Zulke vaders zijn er nu niet meer. Weil echter zijn er helaas nog maar al te veel vaders, die bun zonen verbieden te boksen. Zij vinden dat slaan op mekaars gezichten ruw en onfatsoenlijk en gevaarlijk. Ik heb evenwel een vader gekend, die tegen zijn zoon zei: ,,Jongen, jij moet gaan boksen, Ik ken geen mooiere sport.” En laat nou die zoon er eigeniijk niet voor voelen! Die zoon heette Robert Disch, onder zijn kornuiten altijd Roos genoemd.

 

Het klinkt natuurlijk ongelofelijk voor een man, die in zijn tijd tot de beste puntenboksers van Europa behoorde, die de sterkste Engelsen weerstond en de hardste Belgen klopte. Toch is bet zo. Roos Disch bezat met de ware liefde voor de bokssport. Hij beschouwde die sport alleen maar als zijn broodwinning, als zijn vak. O zeker. hij vatte zijn werk ernstig genoeg op, maar hij vond er geen bevrediging in. Er zijn meubelmakers, die elke stoel en elke tafel met even veel zorg en evenveel ambitie in elkaar zetten, die het meubelstuk, dat zij maken bijna strelen en het als iets van hen zelf beschouwen. Dat zijn mensen met liefde voor hun vak. Maar er zijn er ook, die de dingen zo maar hoep, floep in elkaar gooien. Hoe eerder ze er van af zijn hoe liever en of de ene poot nu een millimeter korter is dan de ander, zodat zo’n stoel een doorlopende ergernis voor zijn bezitter wordt, om-dat hij altijd staat te wiebelen, dat kan hen niet schelen. Zulke mensen worden echter nooit uitblinkers. Zij bereiken nooit het allerhoogste. Zij missen het sterk makende idealisme, dat hen op een hoger plan, op een hoger niveau moet brengen. Zo is het ook met Roos Disch gegaan.

Hij miste precies de heilige vonk, die het hoge idealisme had kunnen doen ontbranden. Als die vonk er wel was geweest — Theo Huizenaar heeft het me in die dagen tientallen malen verzekerd — zou Disch een groot kampioen geworden zijn. Maar zo gaat het nu eenmaal in de sport. Om een groot kampioen te zijn, moeten alle kwaliteiten van techniek en temperament en vechtlust en ambitie en toewijding en moed in een man verenigd zijn. Als er maar een enkel element ontbreekt is het mis.
Disch had prachtige karaktereigenschappen. In de bokssport zijn er maar weinigen geweest zoals hij. Prettig en hartelijk kameraad, die alles voor iedereen over had. Echt een kerel uit een stuk, die je nooit in de steek zou laten. Altijd tot helpen bereid. Zijn mooiste hulp heeft hij wel gegeven tijdens het grote bombardement van Rotterdam op 14 Mei 1940. Hrj woonde toen in een van de zijstraten van de Schiedamse-singel. Aan de overkant van de singel stond de boel al in vlammen, aan de kant waar hij woonde was er nog niets gebeurd. Rustig zwom hij de Schiedamsesingel over, ging daar helpen bij het redden van wat schamele have en zwom een paar keer heen en weer om het goed in veiligheid te brengen. In de ring had hij iets flegmatieks, iets rustig onaandoenlijks. Hij liep niet zo gauw warm. Hij was altijd de koelbloedige. Dat maakte bij het publiek wel eens een verkeerde indruk.

De mensen oordelen gewoonlijk snel en dus oppervlakkig. Men kende die innerlijke onverschilligheid van Disch niet. Het nonchalante gebaar, dat hij kon maken of het verveelde gezicht, dat hij kon trekken, deden soms wel eens onsympathiek aan. Het gaf hem iets hautains, iets hooghartigs. De mensen zeiden dan wel eens: Die Disch is een beste bokser, maar hij is toch eigenlijk wel een opscheppertje in de ring, hij wil zo echt laten zien, dat hij het kan. En dat was nu precies niet waar. Het kon Disch allemaal zo weinig schelen wat er gebeurde. Het interesseerde hem nauwelijks of hij won of verloor en als hel publiek hem hoonde, krulde er alleen maar een minachtend en tegelijk een superieur lachje om z’n lippen. Hij was als de grote kunstenaars, die kunnen uitroepen: “Publiek ik veracht U!”

Als een jog van een jaar of zeventien kwam Disch in 1929 bij Huizenaar in de school. Het was alles mager en kwaad wat er aan die slungel was. hij rnaakte echt de indruk van een slome slungel. Theo had echter gauw bekeken, dat er wat in dat knaapjezat. Het zou alleen maar de kunst zijn, er uit te halen. Hij begon als amateur in de vedergewichtklasse met een indrukwekkende k.o.-overwinning.  Hij bokste 31 wedstrijden, waarvan hij er slechts drie verloor. Toen hij in 1932 het vedergewichtkampioenschap van Nederland veroverd had, vond Pa Disch het nodig tegen zoonlief te zeggen: En nou moet je maar prof worden. O, die oude heer Disch was een echte boksfan.

Roos DischIk herinner me nog, dat  na een wedstrijd in Den Haag, — tegen wie het was weet ik echt niet meer-  Disch werd uitgefloten. De jury had hem winnaar verklaard en daarmee mee was deel van het lieve publiek het niet eens. Woedend en met verwrongen grauw gezicht sprong Disch Sr. in de ring en begon tegen iedereen uit te varen. Met moeite konden zijn vrienden hem kalmeren. Zo was de man nu eenmaal, Hij ging op in de bokssport en je moest het niet wagen een woord ten nadele van Roos te zeggen, want dan werd hij gevaarlijk.
De successen als prof volgden elkaar snel op. België beschikte in die tijd over een stel beste vedergewichten. Daar waren Alf Berg, Mulkay, Benoir, Roothoofd. Ze werden allen verslagen. Het gebouw van Kunsten en Wetenschappen in Rotterdam op de Schiedamsesingel was voornamelijk het toneel van de strijd. Die lange pijpenla was eigenlijk een heel ongezellige zaal en allerminst geschikt als boksarena, maar er was niet anders in Rotterdam.  De Circusschouwburg was afgebrand, die goeie tijd was voorgoed voorbij. Ook de dagen van K. en W. heeft echter wel mooie bokssport opgeleverd.

Het jaar 1933 bracht wederom een reeks schitterende successen voor Disch, die inmiddels naar de lichtgewichtklasse iwas overgegaan. Harry Stein, de officiële kampioen van Duitsland, werd royaal op punten geklopt, de Nederlander Bakker ging in de 5e ronde k.o. en (later in de revanche in de derde. Toch was Disch geen typische knock outer. Hij had die echte Engelse stijl van het puntenwerk met een prima linkse directe. Zijn lange armen waren hem daarbij van groot voordeel.  Zijn enige nederlaag in 1933 was tegen de Belgische kampioen Saerens. Disch was in die partij zeker niet de mindere geweest. Ik herinner me nog zeer goed, dat het een van zijn beste gevechten was. Saerens was echter een zeer handige jongen met zeer veel routine en misschien ook wel een beetje minder sportief dan Disch. Toen hij in de negende ronde geheel onopzettelijk te laag geraakt werd, zei hij niet meer te kunnen doorboksen. De protectors waren in die dagen nog niet van de kwaliteit als thans en de scheidsrechter kon niet anders doen dan Disch diskwalificeren. Een maand later werd Disch lichtgewichtkampioen van Nederland door een overwinning op Jan Scheffers, een leerling van Schilperoord, die thans nog sportinstructeur bij de Rotterdamse Lloyd is.

Toen naar Engeland. Londen, Grimsby, Bristol, Liverpool en overal waar hij kwam veroverde Disch stormenderhand de harten van Engelsen en Schotten.
Daar was dat prachtige gevecht met Jim Stewart. Deze heer Stewart was een knock outer van de bovenste plank. De befaamde Jackie Kilberg ging er in drie ronden aan, Sybille in twee, Scheffers bieef maar een ronde op de been. Toen moest Disch het proberen.
Het was in Liverpool in 1934. IJzig kalm, zoals altijd ging Disch de ring in.

Van links naar rechts: Arnold Lagrand, scheidsrechter Knol en Robert Disch

Theo Huizenaar achter hem was veel zenuwachtiger dan hij. De eerste gongslag en het was of daarmee heel Li­verpool op het hoofd van Disch neerkwam. Een verschrikkelijke rechtse had zijn kaak getroffen voordat hij tijd had gehad om zijn handschoenen op te heffen. Disch smakte tegen de planken, maar hij bleef volkomen helder, rustte op zijn knie tot negen en zei onderwijl tegen Theo: “Alles in orde, die kans krijgt hij niet meer.” Zo gebeurde het ook. Stewart kreeg geen kans meer hem vol te raken. Het werd een opwindend gevecht, waarin Disch gelijk opbokste. Dat hij op punten verloor na vijftien zware ronden, was uitsluitend aan die down in de eerste ronde te wijten geweest.

Een schitterend gevecht leverde hij ook tegen Boyo Rees in Bristol in 1935. De Engelse pers was opgetogen. Weer verloor Disch op bet nippertje en tegen de beroemde Gustav Eder, op z’n best in die dagen, bleef hij ook de hele af stand staan. Het waren echter allemaal nederlagen en daarom kwam Disch nooit in aanmerking voor een wedstrijd om een Europese titel.

Nog een staaltje van de boksintelligentie: Op een Dinsdag moest Disch in Antwerpen de revanche tegen Saerens boksen. Een paar dagen tevoren had Huizenaar een telefoontje gekregen van de bekende Parijse promoter Jef Dickson, dat de tegenstander van Bricout niet kon uitkomen en of Disch wilde invallen. Best, zei Theo, we komen. Dinsdags bokste Disch dus tegen Saerens en verloor twijfelachtig op punten. Di­rect na afloop met de nachttrein naar Parijs. Overdag in het hotel een paar, uur geslapen. ‘s Avonds tegen Bricout in de ring. Schitterend gevecht, enthousiast publiek, enthousiaste pers en enthousiaste Dickson, die zo tevreden was, dat hij een dubbele gage uitbetaalde, maar het was weer een nederlaag geweest.

Donderdag terug naar Rotterdam en Zaterdags oversteken naar Engeland, waar hij Zondags net maar eerlijk van Harry Mizzler verloor. Daar waren dus drie prima gevechten in zes dagen geweest en Disch had er geen schrammetje van overgehouden. In 1936 behaalde Disch ook de welter-titel door Bep Donnars op punten te kloppen en de beide titels heeft hij jaren gehad. Aan het eind van zijn loop-baan na de oorlog verloor hij die titels aan Nol Lagrand en Jan Nicolaas.

Misschien zou hij nog steeds actief bokser zijn, als niet een ongeval ontijdig aan zijn carriere een eind gemaakt had. Bij een stoeipartijtje kreeg hij een vork in het oog, waardoor het netvlies op drie plaatsen beschadigd werd. Maandenlang moest hij in het ooglijdersgesticht in Utrecht verpleegd worden en hoewel hij volkonien genezen ontslagen werd, was het toch te riskant om nog te blijven boksen.
Zijn vader, die nooit een wedstrijd over-sloeg, is hem ook nu trouw gebleven, want samen met Roos leidt hij een café in Rotterdam. Op 26 Juni wordt Disch 36 jaar.
Zijn vele vrienden zullen die dag niet vergeten hem op te zoeken.

Bokskampioenen 1934-1945

Ben Bril

Boksstatistieken: bokskampioenen van Nederland 1934-1945

De oorlog komt eraan, en de Nederlandsche Boksbond vergadert in de jaren ’30 over wat ‘de Duitsche kwestie’ is. Dat daar een andere wind waait, is wel duidelijk. Minder duidelijk is of Nederland nog moet deelnemen aan de Spelen in Berlijn 1936. Het Olympisch Comité besluit van wel, al protesteert met name de Amsterdamsche Boksbond in november 1935 nog fel. Maar Nederland zal gaan. De talentvolle bokser Ben Bril is niet bij de équipe. Hij wint in 1935 een gouden medaille op de Maccabia (Joodse Spelen) in Tel Aviv.

In deze periode zijn er veel sterke boksers uit Noord, met Jan Schubart, Menno de Jager, Jac Nolle en de Leeuwarder Johan van der Meulen. Zuid komt ook op, Oost is aanwezig. De dominantie van Noord-Holland en Zuid-Holland is daarmee doorbroken. Sterke boksers zijn er, die jarenlang hun titels prologongeren, zoals Tinus Lambillion (1912-1994), Jan Nieuwenburg, de broers Quentemeijer uit Enschede, toen de boksstad van het oosten. Er waren vijf broers.

De oorlog werpt een duistere schaduw. Maar het boksen bloeit.

Bron namen en jaartallen: NBB Statistiek. Negentig jaar boksen in Nederland. Aangeboden door Hans Nydam, juni 1985 (uitgave in eigen beheer).

De opgave voor 1933 komt overeen met die voor 1934.

1933
vlieggewicht: Roeland (NH)
bantamgewicht: Nieuwenburg (ZH)
vedergewicht: Wouters (NH)
lichtgewicht: Baan (ZH)
weltergewicht: Bril (NH)
middengewicht: de Wilde (ZH)
halfzwaargewicht: Kiks (NH)
zwaargewicht: Miljon (NH)

1934
vlieggewicht: Roeland (NH)
bantamgewicht: Nieuwenburg (ZH)
vedergewicht: Wouters (NH)
lichtgewicht: Baan (ZH)
weltergewicht: Bril (NH)
middengewicht: de Wilde (ZH)
halfzwaargewicht: Kiks (NH)
zwaargewicht: Miljon (NH)

1935
vlieggewicht:  Lambillion (ZH)
bantamgewicht: Nieuwenburg (ZH)
vedergewicht: Nicolaas (ZH)
lichtgewicht: Baan Z(H)
weltergewicht: H. Dekkers (ZH)
middengewicht: G. Dekkers (ZH)
halfzwaargewicht: Lodder (ZH)
zwaargewicht: de Gooier (ZH)

1936
vlieggewicht: Lambillion (ZH)
bantamgewicht: Nieuwenburg  (ZH)
vedergewicht: Nicolaas (ZH)
lichtgewicht: de Vries (NH)
weltergewicht: Bril (NH)
middengewicht:  G.Dekkers (ZH)
halfzwaargewicht: Fock (ZH)
zwaargewicht: ter Meulen (NH)

1937
vlieggewicht: Lambillion (ZH)
bantamgewicht: de Moor (ZH)
vedergewicht: Cohen (NH)
lichtgewicht: Nicolaas (ZH)
weltergewicht: H.Dekkers (ZH)
middengewicht: G.Dekkers (ZH)
halfzwaargewicht: Ninaber (ZH)
zwaargewicht: Nolle (N)

1938
vlieggewicht: T. Nolten (ZH)
bantamgewicht: J. Nolten (ZH)
vedergewicht: Post (NH)
lichtgewicht: de Vries (NH)
weltergewicht: Bril (NH)
middengewicht: H. Quentemeijer (O)
halfzwaargewicht: Gordebeker (Z)
zwaargewicht: Nolle (N)

1939
vlieggewicht: Huynen (ZH)
bantamgewicht: Nieuwenburg (ZH)
vedergewicht: P. Dekkers (ZH)
lichtgewicht: de Vries (NH)
weltergewicht: Bril (NH)
middengewicht: de Pauw (ZH)
halfzwaargewicht: H. Quentemeijer (O)
zwaargewicht: Mulder (N)

1940
vlieggewicht: Hessels (NH)
bantamgewicht: Diever (O)
vedergewicht: B. Kneppers (NH)
lichtgewicht: de Vries (NH)
weltergewicht: Gobits (NH)
middengewicht:  W. Quentemeijer (O)
halfzwaargewicht: H. Quentemeijer (O)
zwaargewicht: J. Ulie (NH)

1941
vlieggewicht: Hessels (NH)
bantamgewicht: Brander (NH)
vedergewicht: v.d. Meulen (NH)
lichtgewicht: Klein (NH)
weltergewicht: v.d. Heijden (ZH)
middengewicht:  W. Quentemeijer (O)
halfzwaargewicht: de Pauw (ZH)
zwaargewicht: de Jager (N)

1942
vlieggewicht: de Bruin (ZH)
bantamgewicht: Hessels (NH)
vedergewicht: Diever (O)
lichtgewicht: B. Kneppers (NH)
weltergewicht: Stuiver (ZH)
middengewicht:  W. Quentemeijer (O)
halfzwaargewicht: Bakker (N)
zwaargewicht: Nolle (N)

1943de
vlieggewicht: de Wolf (ZH)
bantamgewicht: Hessels (NH)
vedergewicht: Visser (N)
lichtgewicht: Beekwilder (Z)
weltergewicht: v.d. Reijden (ZH)
middengewicht: Kraus (NH)
halfzwaargewicht: Bakker (N)
zwaargewicht: Vaassen (Z)

1944
vlieggewicht: de Wolf (ZH)
bantamgewicht: Hessels (NH)
vedergewicht: Oudshoorn (ZH)
lichtgewicht: J. Dekker (ZH)
weltergewicht: Horstede (ZH)
middengewicht: Schubart (N)
halfzwaargewicht: Bakker (N)
zwaargewicht: de Jager (N)

1945
vlieggewicht: Schneider (NH)
bantamgewicht: Kabalt (NH)
vedergewicht: Diefer (O)
lichtgewicht: Pare (NH)
weltergewicht: Remie (Z)
middengewicht: Schubart (N)
halfzwaargewicht: Bakker (N)
zwaargewicht: Niemans (NH)

1946
vlieggewicht: Schneider (NH)
bantamgewicht: de Bruin (ZH)
vedergewicht: Oudshoorn (ZH)
lichtgewicht: Beekwilder (Z)
weltergewicht: Roos (ZH)
middengewicht: Schoen (NH)
halfzwaargewicht: H. Quentemeijer (O)
zwaargewicht: Mulder (N)

Bokskampioenen 1923-1933

Karel Miljon

Statistieken: bokskampioenen van Nederland 1923-1933

In de perode 1923-1933 domineert een aantal boksers op de nationale kampioenschappen. Tinus Lambillion in het vlieggewicht, waar ook Jan Nieuwenburg aanwezig is, die drie jaar ook in het bantamgewicht sterk is.  Ben Bril maakt na twee jaar bantam een succesvolle stap naar het welter. Alom aanwezig is Karel Miljon (1903-1984).

Miljon grossiert in de nationale titels en hij wint in 1928 brons op de Olympische Spelen. Dat valt bijna weg bij de gouden medaille van Bep van Klaveren. Het jaar erna werd Karel Miljon gehuldigd door de Amsterdamse club de Amateur Bokser. Op een feestavond in het gebouw De Ruyter was het een aaneenschakeling van bobo’s en toespraken. De krant Het Vaderland schreef: “De secretaris van de Amateur Bokser, de heer Gill, tevens secretaris van den Amsterdamschen Boksbond, huldigde den heer Miljon en memoreerde in zijn toespraak het feit, dat Miljon, ondanks dat hij reeds 12 ½ jaar bokst, thans nog tot de beste boksers van zijn klasse behoort.”

Bron namen en jaartallen: NBB Statistiek. Negentig jaar boksen in Nederland. Aangeboden door Hans Nydam, juni 1985 (uitgave in eigen beheer).

Dit is de opgave van namen der gewichtsklassen:

vlieggewicht:
bantamgewicht:
vedergewicht:
lichtgewicht:
weltergewicht:
middengewicht:
halfzwaargewicht:
zwaargewicht:

1923
vlieggewicht: Turksma
halfzwaargewicht: Miljon (NH)
zwaargewicht: De Best

1924
vlieggewicht: Turksma
weltergewicht: J. van Dam
halfzwaargewicht: Miljon (NH)
zwaargewicht: De Best

1925
vlieggewicht: Turksma (ZH)
bantamgewicht: v. Geene (ZH)
vedergewicht: Levie (ZH)
lichtgewicht: Ijzelendoorn (ZH)
weltergewicht: J. van Dam (ZH)
middengewicht: Kouwenberg (ZH)
halfzwaargewicht: Schut (ZH)
zwaargewicht: v. Liet (ZH)

1926
vlieggewicht: v. Klaveren (ZH)
bantamgewicht: v. Geene (ZH)
vedergewicht: Sanders (ZH)
lichtgewicht: Groenewold (ZH)
weltergewicht: Huizenaar (ZH)
middengewicht:  Kouwenberg (ZH)
halfzwaargewicht: Miljon (ZH)
zwaargewicht: Oly (NH)

1927
vlieggewicht: Nieuwenburg (ZH)
bantamgewicht: v.Geene (ZH)
vedergewicht: v. Klaveren (ZH)
lichtgewicht: Baan (ZH)
weltergewicht:  Scheepens (NH)
middengewicht: Cornelisse (NH)
halfzwaargewicht: Miljon (NH)
zwaargewicht: Oly (NH)

1928
vlieggewicht: Nieuwenburg (ZH)
bantamgewicht: Goldhoorn (NH)
vedergewicht: v. Klaveren (ZH)
lichtgewicht: Bosman (ZH)
weltergewicht: Urgart (ZH)
middengewicht:  Kouwenberg (ZH)
halfzwaargewicht: Miljon (NH)
zwaargewicht: Oly (NH)

1929
vlieggewicht: Nieuwenburg (ZH)
bantamgewicht: Bril (NH)
vedergewicht: v. Klaveren (ZH)
lichtgewicht: Bakker (ZH)
weltergewicht: De Jong (ZH)
middengewicht:  Blommers (NH)
halfzwaargewicht: Miljon (NH)
zwaargewicht: v. Tongeren (ZH)

1930
vlieggewicht: Lambillion (ZH)
bantamgewicht: Bril (NH)
vedergewicht: Ploeg
lichtgewicht: Inderberken (NH)
weltergewicht: Baan (ZH)
middengewicht: Breugel
halfzwaargewicht: v.d Veer (ZH)
zwaargewicht: Miljon (NH)

1931
vlieggewicht: Lambillion (ZH)
bantamgewicht: Nieuwenburg (ZH)
vedergewicht: Disch (ZH)
lichtgewicht: Rieger (ZH)
weltergewicht: Baan (ZH)
middengewicht:  Donnars (ZH)
halfzwaargewicht: Miljon (NH)
zwaargewicht: v.d. Valk (ZH)

1932
vlieggewicht: Lambillion (ZH)
bantamgewicht: Nieuwenburg (ZH)
vedergewicht: Nicolaas (ZH)
lichtgewicht: Rieger (ZH)
weltergewicht: Bril (NH)
middengewicht: Wegman (ZH)
halfzwaargewicht: Kiks (NH)
zwaargewicht: v.d. Valk (ZH)

1933
vlieggewicht: Roeland (NH)
bantamgewicht: Nieuwenburg (ZH)
vedergewicht: Wouters (NH)
lichtgewicht: Baan (ZH)
weltergewicht: Bril (NH)
middengewicht: de Wilde (ZH)
halfzwaargewicht:Kiks (NH)
zwaargewicht: Miljon (NH)