Lezing over Lolle en het boksen

Een nieuw avontuur wacht. Aanstaande zondag ga ik een lezing geven over de bokser Lolle van Houten (1944-2008), over wie ik een biografie schreef. Met lichtbeelden en als het lukt ook met een mooi boksfilmpje en een geluidsopname waarin een voormalige tegenstander herinneringen ophaalt aan Lolle.

Spannend.

Voor de eerste keer een lezing houden is altijd een heel ding. Je ontdekt tijdens het praten pas of het werkt.

En zondag sta ik nog wel in Leeuwarden, zijn eigen stad.

De foto toont Lolle in 1965, toen hij voor de eerste keer Nederlands kampioen zwaargewicht was.  Hij trainde toen al jaren met gewichten, die door zijn broer Eppie in elkaar gelast werden. In 1970 kwam de tweede titel. En daaromheen gebeurde van alles, waar ik het dus over ga hebben.

Mooi hoor, boksgeschiedenis. Lolle trainde altijd bij Frisia, dat bestaat nog steeds. Zijn trainer was Albert Groen en diens trainer was Johan Poelsma, die BAV Frisia in 1933 oprichtte.

Zondag 6 februari 2o11; aanvang 1500 uur. Historisch Centrum Leeuwarden, Groeneweg 1. Toegang gratis.

Iedereen is van harte welkom.

Update, zondagavond 6 februari. Terug uit Leeuwarden. Lezing geslaagd. Het is vandaag precies een jaar geleden  dat ik daar naar de districtskampioenschappen ging en dat een taxichauffeur mij de naam van Lolle noemde. Daarna raakte ik in de ban van die man. Wat is dat een vreemde gedachte, dat je leven in een dag van koers kan veranderen.

Albert Groen

Leeuwarden, Albert Groen en Rudy Koopmans

Bokstrainer Groen uit Noord

Van de ene bokser reis ik naar de andere, heen en weer in de tijd. Hoe kom ik aan Albert Groen? Eenvoudig. Hij was de trainer van de Leeuwarder bokser Lolle van Houten, over wie ik een biografie heb geschreven.  Groen heeft generaties boksers onder zijn hoede gehad, overwegend bij Frisia. In de oorlogstijd bokste hij zelf wedstrijden, inde halfzwaargewicht klasse. Veel won hij niet, heb ik de indruk, maar hij was wel technisch en moedig, leer ik uit krantenberichten. En in het bezit van een diepe liefde voor de sport.

Een maand of wat geleden raakte ik in contact met de nazaten Groen. Ze hadden spullen gevonden. Of ik misschien belangstelling had.

Ik zag oude wedstrijdboekjes. Prachtige oude foto’s. Nog wat brieven. Bijna allemaal pure boksgeschiedenis. Maar hoe mooi alles ook was, er lag een schaduw overheen. Juist de man die het allemaal vertellen kan, was er niet meer. Wie er op de foto’s staan, is dus grotendeels giswerk. Ook waar en wanneer het was.

Nu ben ik optimistisch van aard, dus daarom ben ik een site begonnen in de hoop meer feiten te achterhalen. AlbertGroen.com. Met een biografie en foto’s. Die site ga ik af en toe aanvullen, en natuurlijk hoop ik vooral op reacties bij de rubriek Foto’s met Vragen.

Op de bovenste foto staat Albert Groen bij zijn jonge pupil Rudy Koopmans. Leeuwarden. De details ontbreken vooralsnog.  Een bekend gezicht, inderdaad. Maar wie is dat lachebekje, daar links op de foto?

Zo zijn er meer foto’s in de nalatenschap Groen, met onbekende gezichten.  In de loop der tijd komen die allemaal op AlbertGroen.com.

Het boksdiploma

De J.(an) Akkerman uit het krantenbericht zou later lang trainer bij Frisia zijn. (foto Leeuwarder Courant, 1973)

Dat zijn raadsels uit de boksgeschiedenis. Ooit hadden we boksdiploma’s, verschillende soorten waarvoor je als bokser dan ook examens moest afleggen. Oude berichtjes in de kranten vertellen me wel wie waarvoor slaagde en wanneer, maar niet wat precies de stof was. Tot ver in de jaren ’40, dwars door de oorlog heen dus, zijn er examens gehouden. Op 10 juni 1944 meldt de Friesche Courant:

“BOKSEN
Vaardigheidsexamens BAV Frisia
Voor de gehouden vorderingen en vaardigheidsproeven van de Boksen en Athletiekvereeniging Frisia slaagden voor de V-medaille 1944 Tj Bleijenga, A. Henst, H. v. d. Leest, E. v. d. Leij, H. Slotegraaf,  K. v. Belzen, Chr. Muizer, J. Geerdink, A. Baanstra, Th. M de Boer, J. Greveling en J. Melot. Afgewezen werden 6 candidaten.
Voor het diploma wedstrijdvaardigheid slaagden H. Muizer, P. Jager, Just v. Slooten en J. Nak, J. Boonstra en J. Akkerman. Afgewezen 7.”

Dat zijn misschien drie soorten diploma’s. Vorderingen. Vaardigheid. Wedstrijdvaardigheid. Gemakkelijk kon het niet zijn, gezien het aantal gezakten. Het laatste namenlijstje dat ik in de krant tegenkwam, dateert uit 1953.   Het boksbondarchief is vol gebreken, maar misschien zijn er nog oud-boksers die het weten.

Medailles, diploma’s, hoe dan? En wanneer is dat allemaal afgeschaft?

Wiekie Akkerman

Andries Akkerman met Wiekie's bokshandschoenen

“Dit zijn ze”, zegt Andries Akkerman. Hij houdt een paar bokshandschoenen omhoog. Duidelijk gebruikt, mooi oud met veters erin. “Deze zijn van mijn broer geweest.” We kijken er alletwee even naar. Wiekie Akkerman (1946-2004)  is weliswaar dood, maar bepaald niet vergeten. Vooral niet door zijn tegenstanders die “de wals van Friesland” in de ring hebben ontmoet. Want Wiekie stond bekend als een knokker.

Die handschoenen gebruikte Wiekie, en ook Andries, om mee te trainen, bij wijze van pads. Anderen op de boksschool hadden bijna een hekel aan deze handschoenen.  Ze deden niet altijd wat de bokser wilden, bijna of ze een wil van zichzelf hadden. Voor Wiekie was ‘t geen probleem, voor Andries evenmin.

Wiekie ontdekte ik via mijn onderzoek naar Lolle van Houten (1944-2008), de Leeuwarder bokser over wie ik een boek schrijf. Zo gaat de bokswereld in Noord een beetje voor mij open, en die blijkt zeldzaam rijk te zijn aan scholen, trainers en boksers. Een schatkamer is het, op drie uur treinafstand van mijn woonplaats Leiden. Er is al veel verloren gegaan, maar gelukkig is er hier en daar nog het een en ander bewaard.

Bij Andries Akkerman trof ik tot mijn genoegen een klein Wiekie museum aan. Er hangt een vitrinekast met prijzen eens door hem

Bekers, medailles.... (deel van de prijzenkast)

gewonnen, artikelen, foto’s en ook Wiekie’s rode wedstrijdbroek. “Kijk eens,” wijst Andries vrolijk, “de bloedspatten van zijn laatste tegenstander zitten er nog op.” Ik buig me voorover om het beter te zien, en inderdaad. Donkerbruine vlekken. Je kunt niet genoeg bewaren, vind ik altijd.

Andries heeft vroeger zelf ook gebokst. Ook een keer met Wiekie op een toernooi in Den Helder, al wilde hij toen liever niet. “Ik had zes weken niet getraind. Maar Wiekie zei, je doet links-rechts en dan een opstootje. Wiekie kon heel overtuigend zijn, dus ik ging mee.” Ze kwamen alletwee terug met een beker. Gewonnen. Van zulke verhalen heeft Andries, die veel en snel kan praten, honderden op voorraad. Enkele ervan heeft hij in 2007 opgeschreven in een artikel voor Het Weekblad, dat in Leeuwarden huis aan huis verschijnt. Hieronder daaruit enkele fragmenten.

“Wiekie begon zijn bokscarrière bij de Leeuwarder boksvereniging BAV Frisia, samen met zijn boezemvriend Rudy Koopmans. Beide jongens volgden trouw de trainingen van de heer Groen, ook al ging het er soms ruw aan toe. Mede door de komst van zwaargewicht Lolle van Houten, die ook zijn entree in de bokswereld had gemaakt. Wiekie Akkerman begon samen met Rudy Koopmans wedstrijden te boksen, maar hield het na zeven partijen voor gezien.”

“Het zou tien jaar duren voordat Wiekie Akkerman de smaak van het boksen weer te pakken kreeg. Hij was inmiddels tien kilo zwaarder en maakte z’n opwachting bij ‘Ome Roel Scholten’, in zijn tijd een zeer technische bokser, die op de Tweebaksmarkt een eigen boksschool had opgericht.”

“Wiekie maakte naam, ook omdat hij de meeste wedstijden op KO besliste. Veel jongens uit het Noorden wilden niet meer tegen Akkerman uitkomen [...].”

“Omdat Akkerman steeds meer last van blessures kreeg, stopte hij later met boksen. Op 29 april 2004 overleed Wiekie Akkerman en daarmee verloor Leeuwarden een karakterjongen.”

Dit krantenartikel had gemakkelijk vijf keer zo lang kunnen zijn. Dan was er ook ruimte geweest om te schrijven over Wiekie’s eigen boksschool (Boksclub Leeuwarden), enkele legendarische wedstrijden, zijn activiteiten als voetbaltrainer en als bokstrainer (vooral van René Stoelwinder) en zijn rechtlijnige mentaliteit. Hij bokste nooit voor het mooi, maar wel voor de overwinning. Dat bracht hem in de A-klasse. In 1975 zei de zwaarwelter-bokser in een interview met de Leeuwarder Courant in 1975:

“Ik ben geen type van een afwachter, ik wil direct het initiatief hebben. Ik ben geen technische bokser, maar ik heb in beide handen wel een k.o. zitten en dat is ook heel wat waard.”

Jean Pierre Houbein, Rudy Koopmans en Wiekie Akkerman.

Wiekie heeft als een van de zeer weinigen, of misschien zelfs als enige, bij drie boksscholen in Leeuwarden getraind. Bij Olympia, de school die begin 1972 door Roel Scholten werd opgericht en die vooral dankzij Tabe Kooistra grote bekendheid verwierf. Bij BAV Frisia, onder de trainer Albert Groen. En dan bij zijn eigen Boksclub Leeuwarden natuurlijk.

Dat alleen al bezorgt hem een plaats in de boksgeschiedenis van Noord, en dan heb je nog zijn bokswedstrijden en de trainerstijd.  Plus, hij was de enige echte “wals van Friesland” . Iemand met zo’n bijnaam, daar wil je vanzelf alles over weten.