Bokskampioenen 1946-1970

Moos Linneman

Boksstatistieken: bokskampioenen van Nederland 1946-1970

Deze periode gaat van na de oorlog tot aan de nieuwere tijd. In 1951 komen er drie gewichtsklassen bij: lichtwelter, zwaarwelter en het superzwaargewicht, met als eerste titelhouder Ben Tiben (1979). Boksen leeft in het hele land, uit Noord, Zuid en Oost komen boksers die jaren aan de top weten te blijven. Pierre Doorenbosch (Zuid) lijkt lange tijd onverslaanbaar, net als Wim Gerlach (Noord). De heerschappij van Rudy Lubbers wordt alleen in 1965 doorbroken door Lolle van Houten (Noord), daarna niet meer. Het zijn ook de jaren van de Groningse School Abelsma, die helaas niet meer bestaat.
In deze tijd viert Moos Linneman (1931) ook triomfen. Twee keer naar de Olympische Spelen, twee nationale titels. Nee, niet de grootste, maar wel een toegewijde bokser. Van Groothuis, een van de beroemde Jordaanscholen.

Bron namen en jaartallen: NBB Statistiek. Negentig jaar boksen in Nederland. Aangeboden door Hans Nydam, juni 1985 (uitgave in eigen beheer).

1946
vlieggewicht: Schneider (NH)
bantamgewicht: de Bruin (ZH)
vedergewicht: Oudshoorn (ZH)
lichtgewicht: Beekwilder (Z)
weltergewicht: Roos (ZH)
middengewicht: Schoen (NH)
halfzwaargewicht: H. Quentemeijer (O)
zwaargewicht: Mulder (N)

1947
vlieggewicht: v. Oosten (ZH)
bantamgewicht: v.d. Meulen (NH)
vedergewicht: Hessels (NH)
lichtgewicht: Beekwilder (Z)
weltergewicht: Remie (Z)
middengewicht:  Schubart (N)
halfzwaargewicht: H. Quentemeijer (O)
zwaargewicht: Niemans (NH)

1948
vlieggewicht: Corman (N)
bantamgewicht: Maas (ZH)
vedergewicht:M. Linneman (NH)
lichtgewicht: Remie (Z)
weltergewicht: v. Kempen (ZH)
middengewicht: Schubart (N)
halfzwaargewicht: Schagen (NH)
zwaargewicht: de Jager (N)

1949
vlieggewicht: H. v.d. Zee (NH)
bantamgewicht: Boeven (Z)
vedergewicht: Hesling (N)
lichtgewicht: J. Dekkers (Z)
weltergewicht: Homan (N)
middengewicht:  Hagenaar (NH)
halfzwaargewicht: Schagen (NH)
zwaargewicht: de Jager (N)

1950
vlieggewicht: H. v.d. Zee (NH)
bantamgewicht: Inderberken (NH)
vedergewicht: Voorwinden (ZH)
lichtgewicht: Angel (NH)
weltergewicht: M. Linneman (NH)
middengewicht:  J. de Vries  (NH)
halfzwaargewicht: Pastor (NH)
zwaargewicht: Snoek (NH)

1951
vlieggewicht: H.v.d. Zee (NH)
bantamgewicht: J. v.d. Zee (NH)
vedergewicht: Heinkens (N)
lichtgewicht: Corman (N)
lichtweltergewicht: P. van Klaveren (ZH)
weltergewicht: Schuurmans (ZH)
zwaarweltergewicht: Bouhuizen
middengewicht: Hagenaar (NH)
halfzwaargewicht: Schubart (N)
zwaargewicht: B. Linneman (ZH)

1952
vlieggewicht: H. v.d. Zee (NH)
bantamgewicht: de Rooij (NH)
vedergewicht: de Jong (NH)
lichtgewicht: P. van Klaveren (ZH)
weltergewicht: M. Linneman (ZH)
zwaarweltergewicht: J. de Haan (ZH)
middengewicht: L. Jansen (ZH)
halfzwaargewicht: Paster (NH)
zwaargewicht:  De Voogt (O)

1953
vlieggewicht: Berhout (NH)
bantamgewicht: de Rooij (NH)
vedergewicht: J. v.d. Zee (NH)
lichtgewicht: Schregardus (NH)
lichtweltergewicht: Koksmeijer (ZH)
weltergewicht: Schuurmans (ZH)
zwaarweltergewicht: de Vaal (Z)
middengewicht: v. Berkum (NH)
halfzwaargewicht: Yerna (Z)
zwaargewicht: v. Vlijmen (NH

1954
vlieggewicht: Berkhout (NH)
vedergewicht: J.v.d. Zee (NH)
lichtgewicht: Bouvrie (Z)
lichtweltergewicht: Koksmeijer (ZH)
zwaarweltergewicht: M. Linneman (ZH)
middengewicht: v. Berkum (NH)
halfzwargewicht: Kool (NH)ong
zwaargewicht: Pastor

1955
vlieggewicht: Berkhout (NH)
bantamgewicht: Ong A Kwien (O)
vedergewicht: J. v.d. Zee (NH)
lichtgewicht: de Vos (NH
lichtweltergewicht: Orissy (NH)
weltergewicht: Kokmeijer (NH met en zonder s /Koks)
zwaarweltergewicht: v. Oostrum (NH)
middengewicht: Sjouwerman (NH)
halfzwaargewicht: H. v.d. Velde (NH)
zwaargewicht: de Jager (N)

1956
vlieggewicht: H. Zwaan (NH)
bantamgewicht: H. Teters (NH)
vedergewicht: T. Metus (N)
lichtgewicht: Huysmans (Z)
lichtweltergewicht: Bouvrie (Z)
weltergewicht: Schuurmans (ZH)
zwaarweltergewicht:  Lenders (O)
middengewicht:v. Berkum (NH)
halfzwaargewicht: Schubert (N)
zwaargewicht: Gerards (Z)

1957
bantamgewicht: Ong A. Kwien (O)
vedergewicht: de Rooij (NH)
lichtgewicht: Terwij (NH)
lichtweltergewicht: Schregardus (NH)
weltergewicht: De Vos (NH)
zwaarweltergewicht: v. Oostrom (NH)
middengewicht: G. v.d. Velden (NH)
halfzwaargewicht: Kiks (NH)
zwaargewicht: H. v.d. Velden (NH)

1958
vlieggewicht: H. Zwaan (NH)
bantamgewicht: Wilbrink (N)
vedergewicht: de Rooij (NH)
lichtgewicht: Gerlach (N)
lichtweltergewicht: Schregardus (NH)
weltergewicht: Mattheusen (Z)
zwaarweltergewicht:  Hillinga (N)
middengewicht: Bouhuizen (ZH)
halfzwaargewicht:  Kiks (NH)
zwaargewicht:  Gerards (Z)

1959
vlieggewicht: Wijnholds (O)
bantamgewicht: Wilbrink (N)
vedergewicht: de Rooij (NH)
lichtgewicht: Huysmans (Z)
lichtweltergewicht: Gerlach (N)
weltergewicht: Schregardus (NH)
zwaarweltergewicht: v. Duivenbode (NH)
middengewicht: Bouhuizen (ZH)
halfzwaargewicht: G.v.d. Velden (NH)
zwaargewicht: Huisstede (O)

1960
vlieggewicht:  Wijnholds (O)
bantamgewicht:  Wilbrink (N)
vedergewicht: de Rooij (NH)
lichtgewicht:  Huysmans (Z)
lichtweltergewicht: Gerlach (N)
weltergewicht: Kok (NH)
zwaarweltergewicht: B. Kneppers (NH)
middengewicht: v. Duivenbode (NH)
halfzwaargewicht: Kiks (NH)
zwaargewicht:  Gerards (Z)

1961
bantamgewicht: v.d. Kerkhof (Z)
vedergewicht: De Rooij (NH)
lichtgewicht: Huysmans (Z)
lichtweltergewicht: Gerlach (N)
weltergewicht: Wolters (ZH)
zwaarweltergewicht:  Nachtegaal (O)
middengewicht: Mommers (Z)
halfzwaargewicht:  J. de Vries (NH)
zwaargewicht:  Kiks (NH)

1962
bantamgewicht: te Paske (NH)
vedergewicht: Meijers (NH)
lichtgewicht: de Rijk (O)
lichtweltergewicht: Gerlach (N)
weltergewicht: T. Baars (NH)
zwaarweltergewicht: Nachtegaal (ZH)
middengewicht: Jacobs (Z)
halfzwaargewicht:  R.Lubbers (NH)
zwaargewicht:  Gerards (Z)

1963
bantamgewicht: Gans (NH)
vedergewicht: de Rooij (NH)
lichtgewicht: de Rijk (O)
lichtweltergewicht: Gerlach (N)
weltergewicht: A. Jansen (ZH)
zwaarweltergewicht:  Verbon (O)
middengewicht: Bouhuizen (ZH)
halfzwaargewicht:  R. Lubbers (NH)
zwaargewicht:  Gerards (ZH)

1964
bantamgewicht: Huppen (NH)
vedergewicht: de Rooij (NH)
lichtgewicht: J. Bisschop (NH)
lichtweltergewicht: Schaay (ZH)
weltergewicht: Schrerardus (NH)
zwaarweltergewicht: Verbon (O)
middengewicht: T. Baars (NH)
halfzwaargewicht: R. Lubbers (NH)
zwaargewicht: Kiks (NH)

1965 Malinkay (ZH)
bantamgewicht: te Paske (NH)
vedergewicht: de Rooij (NH)
lichtgewicht: J. Bisschop (NH)
lichtweltergewicht: Malingkay (ZH)
weltergewicht: S. Roossien (N)
zwaarweltergewicht: Schenk (NH)
middengewicht: Netten (Z)
halfzwaargewicht:  R. Lubbers)
zwaargewicht: v. Houten (N)
superzwaargewicht:

1966
bantamgewicht: Huppen (NH)
vedergewicht: Alexandre (NH)
lichtgewicht: P.Doorenbosch (Z)
lichtweltergewicht: A. Dekkers (Z)
weltergewicht: Schregardus (NH)
zwaarweltergewicht: Verbon (O)
middengewicht: Kruis (NH)
halfzwaargewicht:  R. Lubbers (NH)
zwaargewicht: Kiks (NH)

1967
bantamgewicht: Huppen (NH)
vedergewicht: Kloppert (ZH)
lichtgewicht: P. Doorenbosch (Z)
lichtweltergewicht: A. Dekkers (Z)
weltergewicht: Koolmees (ZH)
zwaarweltergewicht: Schregardus (NH)
middengewicht: v. Ispelen (NH)
halfzwaargewicht: R. Lubbers (NH)
zwaargewicht: Heijnen (NH)

1968
vedergewicht: Huppen (NH)
lichtgewicht: P. Doorenbosch (Z)
lichtweltergewicht: Schulte (NH)
weltergewicht: v. Schaik (NH)
zwaarweltergewicht: Schregardus (NH)
middengewicht: v. Ispelen (NH)
halfzwaargewicht: Netten
zwaargewicht: R. Lubbers (NH)

1969
vedergewicht: te Paske (NH)
lichtgewicht: P. Doorenbosch (Z)
lichtweltergewicht: Schulte (NH)
weltergewicht: Schregardus (NH)
zwaarweltergewicht: H. Baars (NH)
middengewicht: v.d. Broek (Z)
halfzwaargewicht: J. Verstappen (Z)
zwaargewicht: R. Lubbers (NH)

1970
bantamgewicht: Huppen (NH)
vedergewicht: Roesli (NH)
lichtgewicht: P. Doorenbosch (Z)
lichtweltergewicht: Eversteijn (ZH)
weltergewicht: v. Schaik (NH)
zwaarweltergewicht: Koopmans (NH
middengewicht: v.d. Broek (Z)
halfzwaargewicht: J. Verstapen (Z)
zwaargewicht: v. Houten (N)

Cor Hillenga (2)

 

Cor Hillenga, jaren '50

 

Kijk, Cor Hillenga in dienst. Zat hij in het militaire boksteam onder de strenge leiding van Rinus Krijger. “Alle dagen trainen voor de wedstrijd,” herinnert hij zich. “Dan zat je twee weken in een trainingskamp, je mocht niet naar huis, trainen, trainen trainen.” Hij moet er nog bijna van zuchten. “Dat is toch heerlijk, met de vaste jongens,” zeg ik bemoedigend, maar Cor denkt er anders over: “Het was net de gevangenis, met Rinus Krijger als de cipier.”

Dus dat werd geen groot succes, bedoelt hij te zeggen.

Ik was in Groningen, bij Cor Hillenga, Nederlands kampioen zwaargewicht in 1958, hetzelfde jaar waarin Theo Wilbrink en Wim Gerlach een Nederlandse titel haalden. Drie mannen van School Abelsma, de boksschool die lang de Noordelijke kampioenschappen domineerde. De school bestaat nu niet meer.

In Cors startboekje staan 76 wedstrijden en daarbij heeft hij in zijn diensttijd nog wat wedstrijden gebokst. Voorin staan met rode pen de titels geschreven: 1955 kampioen C-klasse Noordelijk district, geprolongeerd op 21 januari 1956; in 1958 kampioen militairen, A-Klasse Noordelijk district en daarna van Nederland. De A-klasse titel van Noord haalt hij dan ook nog in 1959, 1963 en als halfzwaar in 1965 en 1966.

Cor heeft de glorietijd van School Abelsma meegemaakt. De oprichter, Dirk Abelsma, trainde hem en stond bij hem aan de ring. Hoe het begon, weet hij ook:

 

Uit een krant, 1958

 

“Abelsma zat aan de Akkerstraat, hijzelf woonde er vlak achter in de Kerkstraat. De boksschool was heel eenvoudig, eigenlijk gewoon een gymnastiekzaal. Het zat naast de kerk, en zo kwam ik ertoe. Wij waren gereformeerd en gingen naar die kerk. Mijn moeder was er zwaar op tegen dat ik ging boksen, maar toen ik mijn eerste wedstrijd in de Harmonie hier in Groningen had, toen kwam ze wel kijken.”

“Abelsma was een correcte man. Heel rustig. Iedereen had respect voor hem. Overdag gaf hij les aan de politie en ’s avonds op maandag, woensdag en vrijdag, dan trainde hij ons. Als je naar de ring toe ging, dan praatte hij met je.”

In Cors collectie oude boksfoto’s zit Dirk Abelsma helaas niet. Toch een man die heel wat grote boksers heeft begeleid. Cor kwam als jongetje van vijftien jaar bij hem en is altijd blijven trainen, ook bij Abelsma’s opvolger Teun Koster. Daarna kwamen er veel andere trainers, maar toen was Cor er eigenlijk al een beetje uit. Hij stopte in 1966. Nee, nooit spijt van gehad. Ook geen prof willen worden. Het was eenvoudig zo, hij had een bedrijf en daarin begon hij personeel te krijgen, dus het was gewoon druk. En dan moet je kiezen. Maar die bokstijd, dat was wat. Toch heel wat jaren van zijn leven liggen er tussen 1954 en 1966. En heel wat herinneringen ook.

Dat ze met z’n drieën, hij dus met Wim Gerlach en Pukkie Wilbrink, na de wedstrijd altijd gingen stappen. Nee, niet naar de bioscoop. “Gewoon, een barretje. Geen gekke dingen.”

Dat ze in 1959 naar Luzern gingen, voor de Europese kampioenschappen, en dat Pukkie in dat hotel een meisje ontmoette waar hij later mee getrouwd is.

 

Uit Cors wedstrijdboekje

 

 

Dat toen ze in ’58 alledrie een titel hadden, hij ’s nachts laat thuis was, tegen vijf uur, en dat z’n vader toen zei dat hij een uurtje langer mocht slapen. Op de training feliciteerden ze hem. Er kwam een stukje in de krant. En dat was alles, eigenlijk. Ja, wel kaal.

Dat hij in principe links is, met alles. Voetballen, slaan, wat maar. “Dus toen ik begon te boksen, ging dat aardig goed. Eerste ronde stond ik links voor. Maar de tweede ronde rechts voor, dat kon ik ook. In de derde ronde wisselde ik af. Dat ze dachten, net stond hij zo en nu zo.” Cor lacht.

 

Met Bep Kneppers. En Cor maar lachen: alweer gewonnen!

 

Zijn mooiste partij was die tegen Bep Kneppers. “Het was kiele kiele, maar ik won.” Het startboekje leert: die wedstrijd was op 31 maart 1958, in Den Haag. Misschien in de Dierentuin, vraag ik, of in Amicitia? We komen er niet uit.

Cor leent zijn boksfoto’s aan mij uit, dan kan ik ze inscannen. Want dan kun je alles beter zien, ook bijvoorbeeld wat er ergens aan de muur hangt. Dan leer je vanzelf meer over een boksschool. In zijn startboekje zie ik veel wedstrijden in Noord, veel in Duitsland en ook in enkele andere landen. Bekende tegenstanders: Jack Roossien (1963), Jan Lubbers (1964, 1966) en natuurlijk Lolle van Houten. Tegen hem bokst Cor zijn voorlaatste wedstijd in 1966: onbeslist. Daarna komt de laatste, in Maastricht tegen ene Steindl (MMS): gewonnen.

En toen besloot Cor met boksen te stoppen, vanwege de zaak.

Hij volgt het alleen nog op televisie, als hij de sport bij het zappen tegenkomt. Dan blijft zijn aandacht toch even hangen. Naar wedstrijden gaan? Nee. Maar misschien dat Wim Gerlach Memorial. “Wanneer is dat?” Ik zeg het: 27 november, Delfzijl. O, ja. Misschien dat hij daar jongens van vroeger tegenkomt, denkt hij hardop, dat zou mooi zijn.

We zeggen het alletwee niet: als die er tenminste nog zijn. Van de drie kampioenen uit 1958 is alleen hij  over. En Cor is van 1937, in september werd hij 73, en zijn gezondheid is nou, wat moet hij zeggen? Tot dusver heeft hij van alles overleefd. Wel met littekens van de operaties en hij heeft een nieuwe manier aangeleerd om te praten sinds zijn stembanden verwijderd moesten worden, maar hij kan praten, en vertellen.

 

In de kneep van Cor.

 

En Cor kan ook hard knijpen, ontdek ik, wanneer zijn vrouw een foto van ons maakt. Kijk eens waar zijn rechterhand is, dan is meteen duidelijk waarom ik ietwat geschrokken kijk en zo rechtop zit. Hier ontdekte ik dat Cor Hillenga nog veel kracht in zijn handen heeft.

Ik denk eigenlijk niet dat het boksen ooit uit een bokser gaat, ook uit niet uit degenen die  beweren dat het helemaal voorbij. Ze kijken toch even naar de televisie als er een wedstrijd, halen graag herinneringen op en als je dom genoeg bent om ze te provoceren, komt er altijd een technische stoot uit de bokser. Cor heeft die ook in huis, weet ik nu.

Jac Nolle

Jac Nolle (Dagblad van het Noorden)

Zeventien jaar was hij, toen hij lid werd van School Abelsma. Jac Nolle. Zwaargewicht uit Groningen. In 1937 werd hij de eerste Noorderling die in zijn gewichtsklasse nationaal kampioen werd, schrijft het Dagblad van het Noorden vol trots. Jac Nolle heeft tot in 1942 gebokst. Hij haalde drie nationale titels naar het Noorden, was profbokser en bezat café De Pijp.

Daar is die naam weer: School Abelsma. Een boksschool die zeker een halve eeuw de noordelijke kampioenschappen domineerde. Daar kwamen sterke boksers vandaan, die ook landelijk doorbraken. Jac Nolle dus. Maar ook Wim Gerlach, Theo ‘Pukkie’ Wilbrink, Cor Hillenga en Jack Roossien.

School Abelsma bestaat helaas niet meer, maar er is nog wel een beetje informatie over te vinden, net als over die grote namen.

In augustus 1941 ontstond de B.V. Abelsma in Groningen, uit twee andere boksverenigingen: De Pugilist en Gruno. Het boksen was populair in de oorlog, mede dankzij de nazi’s. Die hieven het geldende ‘boksverbod’ op, waardoor er weer openbare wedstrijden gehouden mochten worden. Dat trok mensen, overal in Nederland en dus ook in Groningen.

Ik kreeg een folder waarin mooie wapenfeiten stonden. Ook namen van boksers die ik overtik: Jac Nolle, Hinne Mast, Barry Ruben, Nico Prins, Kees Venema, Douwe Bakker, Rieks en Kareltje Wagenaar, Fre de Vries, Jan Schubart en Johan de Jager.

Dan horen daarbij de namen die ik eerder noemde. En Joop Scheen, Johnny Smit, Succo Janga. Je kunt wel blijven opsommen.

En dus Jac Nolle. In 1988 is hij overleden, op 73-jarige leeftijd. Op 25 januari publiceert Het Nieuwsblad van het Noorden een stukje over hem. Daarin staat:

“De mobilisatie in 1939 onderbrak zijn boksloopbaan maar in 1942 ging hij verder Een historische partij bokste Jac Nolle in zijn laatste jaar als amateur in het Grand Theatre aan de Grote Markt tegen zijn stadgenoot Johan de Jager. De bioscoopzaal had bij lange na niet voldoende plaatsen om de vele toeschouwers te herbergen. Na zijn derde nationale amateurtitel ging Nolle in 1942 over naar de profsector.”

Van zo’n stukje alleen al ga ik dromen. Die twee mannen tegenover elkaar, een bokswedstrijd van formaat, middenin de oorlogstijd met alle spanningen van dien. Wie zaten er in de zaal? Waren er ook nazi’s aanwezig? Bleven ze zitten toen de emoties in het publiek loskwamen?

Boksen in Noord is een wereld apart. Er leven namen van boksers en verenigingen die een stempel op de Nederlandse boksgeschiedenis hebben gedrukt. En nog steeds is dat zo, want de huidige titeldrager zwaargewicht Dennis Slotegraaf komt uit Groningen. Alweer een Noorderling.

Memorials en boksen

Ben Bril Memorial 2010

Hoera, er komt weer een Ben Bril Memorial! Het vierde, waarvan ik er drie heb bijgewoond. Alleen het jaar nadat ik Don Diego Poeder had zien neergaan, ben ik thuisgebleven. Door die ervaring was ik zelf nog een beetje knock out.

Maar vorig jaar zag ik Richel Hersisia in de ring en dat maakte heel veel goed.  Niet alles, want waar is Don Diego Poeder toch gebleven? Zijn website is aldoor “under construction”.

Hoeveel memorials hebben we nu?

1 Bep van Klaveren Memorial, in Rotterdam natuurlijk.

2 Ben Bril Memorial, Amsterdam.

3 Wim Gerlach Memorial, georganiseerd door Boksvereniging Delfzijl, in dezelfde stad.

4 Lolle van Houten Memorial, georganiseerd door BAV Frisia, te Leeuwarden.

Twee keer Randstad, twee keer Noord. In het wedstrijdoverzicht van de Nederlandse Boksbond vond ik geen andere. Als ik de Volkskrant moet geloven, is Sjeng Verstappen in 2009 gaan hemelen. En als dat echt zo is, lijkt me dat het begin van een Sjeng Verstappen Memorial. Goede boksers hebben ze in Zuid genoeg.

Het is een mooi iets, de boksers van het grote Nederlandse boksverleden zo herdenken. Vier memorials is dan wel een beetje weinig, natuurlijk.  Of zouden er meer zijn?